Chưa sang Nhật có thi được Tokutei không? Thi Tokutei ở đâu? Cần thi tiếng Nhật hay kỹ năng nghề? Đăng ký như thế nào và ôn thi ra sao?

Nếu đang tìm hiểu chương trình Tokutei Ginou – Kỹ năng đặc định Nhật Bản, kỳ thi là một trong những bước quan trọng người lao động cần chuẩn bị.

Điểm đáng chú ý là không phải sang Nhật mới có thể thi Tokutei. Một số kỳ thi được tổ chức tại Việt Nam, trong đó hệ thống Prometric hiện công bố điểm thi tại Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh. Tuy nhiên, từng ngành nghề có lịch thi, địa điểm và yêu cầu riêng nên cần kiểm tra thông tin chính thức trước khi đăng ký.

Nếu mới bắt đầu tìm hiểu, bạn có thể đọc trước bài tổng quan:

Tokutei Ginou là gì? Điều kiện, quyền lợi, mức lương và các ngành nghề Tokutei tại Nhật Bản

KỲ THI TOKUTEI GINOU LÀ GÌ?

Tokutei Ginou (特定技能) là tư cách lưu trú dành cho người lao động nước ngoài có kỹ năng phù hợp để làm việc trong những lĩnh vực được Nhật Bản quy định.

Đối với Tokutei Ginou 1, người lao động thường phải đáp ứng yêu cầu về:

Năng lực tiếng Nhật;
Kỹ năng nghề.

Tuy nhiên, yêu cầu cụ thể không hoàn toàn giống nhau giữa các lĩnh vực. Vì vậy, trước khi đăng ký thi, người lao động cần xác định chính xác ngành nghề và kỳ thi tương ứng.

CÓ PHẢI SANG NHẬT MỚI ĐƯỢC THI TOKUTEI?

KHÔNG. NGƯỜI ĐANG Ở VIỆT NAM CÓ THỂ THI NẾU KỲ THI ĐƯỢC TỔ CHỨC TẠI VIỆT NAM

Đây là điểm nhiều người lao động hiểu chưa chính xác.

Kỳ thi Tokutei được tổ chức tại Nhật Bản và một số quốc gia khác. Việt Nam hiện nằm trong danh sách quốc gia có điểm thi Tokutei của Prometric.

Tuy nhiên, cần phân biệt:

Có điểm thi tại Việt Nam không có nghĩa mọi kỳ thi Tokutei đều được tổ chức tại Việt Nam.

Mỗi ngành có thể có:

Kỳ thi riêng;
Lịch thi riêng;
Địa điểm thi riêng;
Ngôn ngữ thi riêng;
Điều kiện đăng ký riêng.

Vì vậy, người lao động cần kiểm tra đúng kỳ thi của ngành mình trước khi đặt lịch.

ĐỊA ĐIỂM THI TOKUTEI TẠI VIỆT NAM

Theo danh sách địa điểm thi nước ngoài hiện được Prometric công bố, Việt Nam có 2 điểm thi.

HÀ NỘI

Vietnam Hanoi 1 – VEJ01

Đơn vị vận hành: IIG Vietnam
Địa chỉ: Tầng 3, Trung Yen Plaza, số 1 phố Trung Hoa, phường Yên Hòa, Hà Nội.

THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH

Vietnam Ho Chi Minh – VEJ03

Đơn vị vận hành: IIG Vietnam
Địa chỉ: Tầng 1, Tháp 1, The Sun Avenue Building, số 28 Mai Chí Thọ, phường Bình Trưng, Thành phố Hồ Chí Minh.

Việc Prometric có điểm thi tại Hà Nội và TP. Hồ Chí Minh không có nghĩa ngành bạn muốn thi chắc chắn đang mở tại cả hai địa điểm.

Trước khi đăng ký, cần kiểm tra:

Tên kỳ thi → ngành nghề → lịch thi → quốc gia → địa điểm còn nhận đăng ký.

Xem danh sách điểm thi Tokutei tại Việt Nam – Prometric

THI TOKUTEI GỒM NHỮNG GÌ?

Tuỳ ngành và trường hợp cụ thể, người lao động có thể phải đáp ứng hai nhóm yêu cầu chính.

1. THI TIẾNG NHẬT

Đối với nhiều trường hợp Tokutei Ginou 1, người lao động cần chứng minh năng lực tiếng Nhật thông qua kỳ thi được công nhận, phổ biến như:

JFT-Basic;
JLPT;
Hoặc hình thức đánh giá được công nhận theo quy định.

Không nên hiểu đơn giản rằng “chỉ cần có JLPT N4 là chắc chắn đủ điều kiện Tokutei”. Người lao động cần kiểm tra yêu cầu cụ thể của chương trình và ngành nghề mình lựa chọn.

2. THI KỸ NĂNG NGHỀ

Người lao động cần chứng minh năng lực thực hiện công việc trong ngành đăng ký.

Ví dụ:

Xây dựng → thi kỹ năng xây dựng

Chế biến thực phẩm → thi kỹ năng chế biến thực phẩm

Dịch vụ ăn uống → thi kỹ năng dịch vụ ăn uống

Nông nghiệp → thi kỹ năng nông nghiệp

Mỗi lĩnh vực có nội dung và tiêu chuẩn đánh giá riêng.

THI TOKUTEI BẰNG TIẾNG NHẬT HAY TIẾNG VIỆT?

Không có một câu trả lời chung cho tất cả các ngành.

Ngôn ngữ sử dụng trong kỳ thi phụ thuộc vào từng lĩnh vực và quy định của đơn vị tổ chức. Một số kỳ thi có thể được tổ chức bằng ngôn ngữ địa phương tại quốc gia dự thi, trong khi một số kỳ thi có yêu cầu khác.

Vì vậy, trước khi ôn thi cần xác định:

Thi ngành gì → kỳ thi nào → ngôn ngữ nào → tài liệu nào → địa điểm nào.

AI CÓ THỂ ĐƯỢC MIỄN THI TOKUTEI?

Đây là nội dung đặc biệt đáng chú ý đối với những người đã từng là Thực tập sinh kỹ năng tại Nhật Bản.

Trong những trường hợp đáp ứng điều kiện, người đã hoàn thành chương trình Thực tập kỹ năng có thể được miễn một số kỳ thi khi chuyển sang Tokutei Ginou 1.

Việc miễn thi cần được xác định dựa trên ngành nghề và công việc đã thực tập cũng như công việc Tokutei dự kiến thực hiện.

Do đó, trước khi đăng ký thi lại, người lao động nên kiểm tra xem mình có thuộc diện miễn thi hay không.

Nếu quan tâm đến con đường từ Thực tập sinh sang Tokutei, có thể tham khảo thêm:

Thực tập sinh và Tokutei Ginou khác nhau như thế nào?

THỦ TỤC ĐĂNG KÝ THI TOKUTEI

Quy trình có thể khác nhau giữa các kỳ thi, nhưng người lao động có thể hình dung theo các bước cơ bản:

BƯỚC 1: CHỌN NGÀNH NGHỀ

Xác định công việc muốn làm tại Nhật.

Ví dụ: xây dựng, chế biến thực phẩm, nhà hàng, nông nghiệp, điều dưỡng, sản xuất công nghiệp...

BƯỚC 2: KIỂM TRA ĐIỀU KIỆN

Xác định:

Có phải thi kỹ năng không?
Yêu cầu tiếng Nhật là gì?
Có cần kinh nghiệm không?
Có được miễn thi không?

BƯỚC 3: KIỂM TRA KỲ THI

Kiểm tra ngành nghề đó có tổ chức thi tại Việt Nam hay không và địa điểm nào đang nhận đăng ký.

BƯỚC 4: ĐĂNG KÝ VÀ ĐẶT LỊCH

Tạo tài khoản, lựa chọn kỳ thi, địa điểm và thời gian phù hợp theo hướng dẫn của đơn vị tổ chức.

BƯỚC 5: THAM DỰ KỲ THI

Chuẩn bị giấy tờ nhận dạng theo yêu cầu và có mặt đúng thời gian quy định.

BƯỚC 6: NHẬN KẾT QUẢ

Nếu đạt yêu cầu, người lao động tiếp tục chuẩn bị các điều kiện cần thiết cho quá trình tìm việc và làm hồ sơ Tokutei.

SƠ ĐỒ LỘ TRÌNH THI TOKUTEI TỪ VIỆT NAM

Toàn bộ quá trình có thể hình dung đơn giản như sau:

TÓM TẮT LỘ TRÌNH

CHỌN NGÀNH → KIỂM TRA ĐIỀU KIỆN Tiếng Nhật + Kỹ năng nghề + Kiểm tra khả năng miễn thi → KIỂM TRA KỲ THI Ngành đó có tổ chức thi tại Việt Nam không? Kiểm tra địa điểm thi phù hợp theo kỳ thi → ÔN THI Tiếng Nhật + Kiến thức và kỹ năng chuyên môn→ DỰ THI → ĐẠT → TÌM VIỆC → LÀM HỒ SƠ → XIN TƯ CÁCH LƯU TRÚ/VISA → SANG NHẬT LÀM VIỆC

Sơ đồ này giúp người lao động nhìn rõ một điểm quan trọng: kỳ thi Tokutei chỉ là một bước trong toàn bộ quá trình sang Nhật làm việc.

ÔN THI TOKUTEI NHƯ THẾ NÀO ĐỂ HIỆU QUẢ?

ĐỪNG CHỈ HỌC TIẾNG NHẬT

Một trong những sai lầm phổ biến là dành toàn bộ thời gian học tiếng Nhật nhưng không chuẩn bị kiến thức nghề.

Cách chuẩn bị nên chia thành hai phần.

TIẾNG NHẬT

Từ vựng;
Ngữ pháp;
Đọc hiểu;
Nghe hiểu;
Giao tiếp cơ bản;
Luyện đề.

KIẾN THỨC VÀ KỸ NĂNG NGHỀ

Từ vựng chuyên ngành;
Dụng cụ và thiết bị;
Quy trình công việc;
An toàn lao động;
Kiến thức chuyên môn;
Câu hỏi mẫu và đề luyện tập.

Đặc biệt, người lao động nên sử dụng tài liệu sát với đúng ngành nghề đăng ký, thay vì học chung chung về Tokutei.

CÓ NÊN HỌC THEO ĐỀ THI TOKUTEI CŨ?

Có thể sử dụng đề cũ để luyện tập, nhưng không nên học thuộc đáp án.

Đề cũ giúp người học:

Làm quen với dạng câu hỏi;
Xác định phạm vi kiến thức;
Luyện tốc độ;
Kiểm tra phần kiến thức còn yếu.

Nên ưu tiên:

Tài liệu chính thức → giáo trình chuyên ngành → đề mẫu → đề luyện tập → kiểm tra lại kiến thức.

Thông tin về kỳ thi có thể được cập nhật, vì vậy cần kiểm tra tài liệu mới nhất trước khi bắt đầu ôn tập.

ĐỖ KỲ THI TOKUTEI CÓ ĐƯỢC SANG NHẬT NGAY KHÔNG?

Không.

Đỗ kỳ thi chỉ là một trong những điều kiện cần thiết trong quá trình chuẩn bị Tokutei.

Sau khi đạt yêu cầu, người lao động vẫn cần:

Có công việc phù hợp;
Có doanh nghiệp tiếp nhận;
Ký hợp đồng;
Chuẩn bị hồ sơ;
Đáp ứng điều kiện tư cách lưu trú;
Hoàn thành các thủ tục cần thiết để sang Nhật.

Vì vậy, người lao động nên chuẩn bị kỳ thi và kế hoạch việc làm song song.

NÊN CHỌN NGÀNH TOKUTEI NHƯ THẾ NÀO?

Không nên lựa chọn ngành chỉ vì “dễ thi”.

Trước khi quyết định, nên xem xét:

Công việc có phù hợp không?
Mức lương và chế độ thế nào?
Địa điểm làm việc ở đâu?
Nhu cầu tuyển dụng có ổn định không?
Có cơ hội nâng cao tay nghề không?
Có thể phát triển lên Tokutei Ginou 2 không?

Nếu muốn tham khảo các cơ hội tuyển dụng thực tế, có thể xem:

Tuyển dụng Tokutei Kỹ năng đặc định đa ngành nghề

Nếu quan tâm đến lĩnh vực xây dựng:

Tuyển dụng liên tục Kỹ năng đặc định ngành Xây dựng

5 ĐIỀU CẦN NHỚ TRƯỚC KHI THI TOKUTEI

1. Không nhất thiết phải sang Nhật mới được thi Tokutei.

2. Việt Nam hiện có điểm thi Prometric tại Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh.

3. Không phải ngành Tokutei nào cũng tổ chức thi tại Việt Nam vào cùng thời điểm.

4. Mỗi ngành có thể có yêu cầu, nội dung và ngôn ngữ thi khác nhau.

5. Đỗ kỳ thi không đồng nghĩa tự động được cấp visa Tokutei.

KẾT LUẬN

Nếu đang chuẩn bị đi Nhật theo diện Tokutei Ginou, tìm hiểu kỳ thi từ sớm sẽ giúp người lao động chủ động hơn về thời gian, chi phí và kế hoạch nghề nghiệp.

Nếu đã từng là Thực tập sinh kỹ năng, hãy kiểm tra khả năng được miễn một số kỳ thi trước khi đăng ký, tránh mất thời gian và chi phí không cần thiết.

TÌM HIỂU THÊM VỀ TOKUTEI TẠI TOHOKU